Buzz Aldrin, właściwie Edwin Eugene Aldrin Jr., to ikoniczna postać amerykańskiego programu kosmicznego, drugi człowiek w historii, który postawił stopę na Księżycu. Urodzony 20 stycznia 1930 roku, na styczeń 2026 roku będzie miał 96 lat. Jego życie, od służby wojskowej po historyczne lądowanie na Srebrnym Globie, jest świadectwem niezwykłej determinacji, inteligencji i odwagi w dążeniu do przekraczania granic ludzkich możliwości.
Jako członek legendarnej załogi Apollo 11, Aldrin nie tylko zapisał się złotymi zgłoskami w historii, ale także stał się inspiracją dla milionów ludzi na całym świecie. Jego głębokie zaangażowanie w naukę, inżynierię i eksplorację kosmosu trwa do dziś, czyniąc go jedną z najbardziej wpływowych postaci w dziedzinie podróży kosmicznych.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na styczeń 2026 roku Buzz Aldrin będzie miał 96 lat.
- Żona/Mąż: Anca Faur (poślubiona w 2023 roku, zmarła w 2025 roku).
- Dzieci: Trójka dzieci z pierwszego małżeństwa.
- Zawód: Astronauta, inżynier, pilot wojskowy.
- Główne osiągnięcie: Drugi człowiek, który stanął na Księżycu (misja Apollo 11).
Kim jest Buzz Aldrin?
Buzz Aldrin, urodzony jako Edwin Eugene Aldrin Jr. 20 stycznia 1930 roku w Mountainside Hospital w Glen Ridge w stanie New Jersey, jest postacią o fundamentalnym znaczeniu dla historii eksploracji kosmosu. Jego imię jest nierozerwalnie związane z misją Apollo 11, która na zawsze zmieniła postrzeganie możliwości ludzkości. W styczniu 2026 roku będzie obchodził swoje 96. urodziny, co podkreśla jego długowieczność i ciągłe zaangażowanie w promowanie idei podboju przestrzeni kosmicznej.
Powszechnie znane imię „Buzz” stało się jego oficjalnym, prawnym imieniem dopiero w 1988 roku, po tym jak przez dziesięciolecia używał go jako pseudonimu wywodzącego się z dzieciństwa. Jego wykształcenie jest równie imponujące – posiada stopień naukowy doktora nauk (Sc.D.) w dziedzinie astronautyki, uzyskany na Massachusetts Institute of Technology (MIT) w 1963 roku. To właśnie jego praca doktorska, dotycząca technik naprowadzania na linii wzroku podczas załogowych spotkań orbitalnych, przyniosła mu przydomek „Dr. Rendezvous” w środowisku NASA i wśród innych astronautów. Po śmierci Jima Lovella w 2025 roku, Buzz Aldrin objął status najstarszego żyjącego astronauty na świecie, będąc jednocześnie ostatnim żyjącym członkiem legendarnej załogi Apollo 11.
Życie Prywatne Buzza Aldrina
Życie prywatne Buzza Aldrina obfituje w ciekawe historie i rodzinne powiązania. Jego ojciec, Edwin Eugene Aldrin Sr., był lotnikiem armii podczas I wojny światowej i zajmował stanowisko dyrektora w Standard Oil. Matka, Marion Aldrin (z domu Moon), nosiła nazwisko, które w sposób ironiczny zapowiadało przyszłą karierę syna, związaną z podróżami w kosmos. Pseudonim „Buzz” narodził się w dzieciństwie, gdy jego siostra Fay Ann błędnie wymawiała słowo „brother” jako „buzzer”, co z czasem zostało skrócone i przylgnęło do niego na całe życie, stając się jego znakiem rozpoznawczym.
Buzz Aldrin był żonaty cztery razy. Jego małżeństwa obejmowały następujące okresy:
- Joan Archer (1954–1974)
- Beverly Van Zile (1975–1978)
- Lois Driggs Cannon (1988–2012)
- Anca Faur (poślubiona w 2023 roku, zmarła w 2025 roku)
Z pierwszego małżeństwa z Joan Archer ma trójkę dzieci: Jamesa Michaela, Janice Marion i Edwina E. Aldrina III. Poza karierą wojskową i kosmiczną, Aldrin jest również członkiem wspólnoty wolnomularskiej (Freemasonry), co stanowi integralną część jego życia prywatnego i społecznego.
Kariera Wojskowa i Naukowa
Droga Buzza Aldrina do gwiazd rozpoczęła się od solidnego wykształcenia wojskowego i akademickiego. Ukończył Akademię Wojskową Stanów Zjednoczonych w West Point w 1951 roku, zajmując trzecią lokatę w swojej klasie i uzyskując stopień licencjata w dziedzinie inżynierii mechanicznej. Jego kariera wojskowa nabrała tempa podczas służby jako pilot myśliwca podczas wojny w Korei. Tam wykonał 66 misji bojowych na samolotach F-86 Sabre, zestrzeliwując dwa północnokoreańskie odrzutowce MiG-15. Jego odwaga i umiejętności były wielokrotnie testowane; podczas jednego z lotów treningowych w Bartow Air Base o mało nie stracił życia, gdy po wykonaniu podwójnego przewrotu Immelmanna doznał chwilowego zamroczenia, odzyskując panowanie nad maszyną zaledwie 610 metrów nad ziemią.
Po latach służby, osiągnął stopień generała brygady (Brigadier General) w Siłach Powietrznych USA (USAF), z których odszedł na emeryturę 1 lipca 1972 roku, po 21 latach czynnej służby. Jego doświadczenie jako pilota i inżyniera stanowiło doskonałe przygotowanie do przyszłych wyzwań w programie kosmicznym. Stopień doktora nauk (Sc.D.) w dziedzinie astronautyki, uzyskany na Massachusetts Institute of Technology (MIT) w 1963 roku, uczynił go pierwszym w historii astronautą z doktoratem, co podkreśla jego zaangażowanie w naukowe podstawy eksploracji kosmosu.
Kariera w NASA i Podróże Kosmiczne
Droga Buzza Aldrina do programu NASA była pełna wyzwań. Został wybrany do trzeciej grupy astronautów w 1963 roku, choć jego pierwsza kandydatura w 1962 roku została odrzucona z powodu braku doświadczenia jako pilot testowy. To nie powstrzymało go jednak przed dalszym rozwojem i doskonaleniem swoich umiejętności. Już podczas misji Gemini 12 w 1966 roku ustanowił ówczesny rekord czasu spędzonego poza statkiem kosmicznym, wykonując trzy spacery kosmiczne (EVA) o łącznym czasie 5 godzin i 30 minut. To osiągnięcie pokazało jego zdolność do pracy w ekstremalnych warunkach kosmicznych.
Krajobraz Księżyca o zmierzchu z widocznymi śladami stóp astronautów i Ziemią na tle kosmosu.
Kulminacją jego kariery w NASA było uczestnictwo w misji Apollo 11. 21 lipca 1969 roku o godzinie 03:15:16 UTC, Buzz Aldrin stał się drugim człowiekiem w historii, który postawił stopę na Księżycu, wychodząc z lądownika Eagle 19 minut po Neilu Armstrongu. To historyczne wydarzenie, które na zawsze zapisało się w annałach ludzkości, było zwieńczeniem lat przygotowań i marzeń o podboju Księżyca. Jako starszy prezbiteriański (Presbyterian elder), Aldrin odprawił na Księżycu prywatną ceremonię komunii świętej, co uczyniło chleb i wino pierwszymi pokarmami spożytymi przez człowieka na powierzchni Srebrnego Globu. Łącznie spędził w kosmosie 12 dni, 1 godzinę i 53 minuty, biorąc udział w dwóch kluczowych misjom programów Gemini i Apollo, co czyni go jednym z najbardziej doświadczonych astronautów w historii lotów kosmicznych.
Warto wiedzieć: Buzz Aldrin jest ostatnim żyjącym członkiem legendarnej załogi Apollo 11, co czyni go niezwykle ważną postacią w kontekście dziedzictwa programu kosmicznego.
Nagrody i Osiągnięcia
Za swoje niezwykłe dokonania i poświęcenie dla kraju, Buzz Aldrin został uhonorowany licznymi prestiżowymi nagrodami. Wśród najważniejszych odznaczeń cywilnych USA znalazły się Prezydencki Medal Wolności (Presidential Medal of Freedom) przyznany w 1969 roku oraz Złoty Medal Kongresu (Congressional Gold Medal). Te wyróżnienia podkreślają jego rolę jako bohatera narodowego i pioniera w dziedzinie eksploracji kosmosu.
Jego zasługi dla Sił Powietrznych USA również zostały docenione. Poniżej przedstawiono zestawienie jego wojskowych odznaczeń:
| Odznaczenie | Liczba |
|---|---|
| Air Force Distinguished Service Medal | 2 |
| Distinguished Flying Cross | 2 |
| Air Medal | 3 |
Te odznaczenia świadczą o odwadze, umiejętnościach i zaangażowaniu, które wykazywał jako pilot i dowódca w trakcie swojej kariery wojskowej.
Zdrowie i Trudności
Po zakończeniu kariery w NASA, Buzz Aldrin zmagał się z wyzwaniami natury psychicznej i zdrowotnej. W swoich autobiografiach „Return to Earth” (1973) oraz „Magnificent Desolation” (2009) szczerze opisał swoją walkę z depresją kliniczną oraz alkoholizmem, które dotknęły go po opuszczeniu NASA. Otwartość w mówieniu o tych trudnościach miała na celu pomoc innym osobom w podobnej sytuacji.
Jego zdrowie było również przedmiotem troski w późniejszych latach. W grudniu 2016 roku, podczas wyprawy turystycznej na Biegun Południowy, musiał zostać ewakuowany ze względów medycznych do Christchurch w Nowej Zelandii po tym, jak jego stan zdrowia nagle się pogorszył. Te wydarzenia pokazują, że nawet bohaterowie kosmosu mierzą się z ludzkimi słabościami i wyzwaniami zdrowotnymi.
Kontrowersje i Incydenty
Choć Buzz Aldrin jest postacią powszechnie podziwianą, w jego życiu miały miejsce również kontrowersyjne incydenty. We wrześniu 2002 roku doszło do głośnego zdarzenia w Beverly Hills, gdzie Aldrin uderzył w twarz Barta Sibrela, zwolennika teorii spiskowych. Sibrel osaczył astronautę, nazywając go „tchórzem i kłamcą” oraz żądając przysięgi na Biblię, że lądowanie na Księżycu nie było sfałszowane. To wydarzenie pokazało frustrację Aldrina wobec negacjonistów historii kosmicznych.
W 2018 roku Aldrin był zaangażowany w spór prawny ze swoimi dziećmi, Andrew i Janicą, oraz byłą menedżerką Christiną Korp. Oskarżał ich o niewłaściwe zarządzanie jego finansami i próbę przejęcia kontroli nad jego majątkiem. Te trudne sytuacje pokazują, że życie publiczne, nawet w przypadku tak wybitnych postaci, bywa skomplikowane i pełne wyzwań.
Ciekawostki i Działalność po NASA
Po zakończeniu aktywnej kariery w NASA, Buzz Aldrin nie zwalnia tempa, aktywnie angażując się w promowanie eksploracji kosmosu. Jest twórcą koncepcji tzw. „Aldrin cycler” – specjalnej trajektorii dla statków kosmicznych, która umożliwia regularne i wydajne podróże między Ziemią a Marsem przy minimalnym zużyciu paliwa. Ta innowacyjna idea stanowi ważny krok w kierunku przyszłych misji międzyplanetarnych.
Aldrin jest gorącym orędownikiem załogowej misji na Marsa i aktywnie promuje dalszą eksplorację kosmosu poprzez swoje publikacje i wystąpienia publiczne. Jego zaangażowanie w edukację i inspirowanie młodych pokoleń jest nieocenione. Warto również wspomnieć o historycznych zdjęciach wykonanych z jego kamery zamontowanej na myśliwcu podczas wojny w Korei, pokazujących pilota MiG-a katapultującego się z maszyny, które zostały opublikowane w magazynie „Life” 8 czerwca 1953 roku, stanowiąc kolejny dowód jego bogatej i wielowymiarowej kariery.
Buzz Aldrin, drugi człowiek na Księżycu, to postać, której kariera i życie wykraczają daleko poza historyczne lądowanie. Jego nieustające zaangażowanie w naukę, promocję eksploracji kosmosu oraz otwartość w mówieniu o osobistych wyzwaniach sprawiają, że pozostaje inspiracją i autorytetem w dziedzinie podboju kosmosu, kształtując przyszłość ludzkości w przestrzeni międzyplanetarnej.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Czy Buzz Aldrin przyjął komunię na księżycu?
Tak, Buzz Aldrin przyjął komunię na Księżycu. Była to prywatna ceremonia, którą odprawił samodzielnie, korzystając z hostii i wina przywiezionych z Ziemi.
Kto drugi stanął na Księżycu?
Drugą osobą, która stanęła na Księżycu, był Buzz Aldrin. Miało to miejsce podczas misji Apollo 11 w lipcu 1969 roku.
Kim jest Buzz Aldrin?
Buzz Aldrin to amerykański inżynier i były astronauta, który wraz z Neilem Armstrongiem był częścią pierwszej załogowej misji na Księżyc. Jest on drugą osobą w historii, która postawiła stopę na powierzchni Srebrnego Globu.
Jak skontaktować się z Buzzem Aldrinem?
Bezpośredni kontakt z Buzzem Aldrinem jest utrudniony ze względu na jego wiek i status publiczny. Informacje oraz ewentualne zapytania można kierować poprzez jego oficjalną stronę internetową lub fundację, która często reprezentuje jego interesy.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Buzz_Aldrin
