Joanne Woodward, ikona amerykańskiego kina i laureatka Oscara, na styczeń 2026 roku będzie obchodzić swoje 95. urodziny. Urodzona jako Joanne Gignilliat Trimmier Woodward, jest jedną z najbardziej cenionych aktorek swojego pokolenia, znana z wszechstronności i głębi kreacji. Jej życie i kariera są nierozerwalnie związane z postacią Paula Newmana, jej zmarłego męża i partnera ekranowego, z którym tworzyła jeden z najtrwalszych związków w historii Hollywood. Historia Joanne Woodward to opowieść o pasji do aktorstwa, sile rodzinnych więzi i niezłomnej determinacji, która uczyniła ją legendą srebrnego ekranu.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na styczeń 2026 roku będzie obchodzić 95. urodziny.
- Żona/Mąż: Paul Newman (zmarły)
- Dzieci: Elinor Teresa „Nell”, Melissa Stewart, Claire Olivia „Clea”
- Zawód: Aktorka, reżyserka, producentka
- Główne osiągnięcie: Oscar dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej za rolę w filmie „Trzy oblicza Ewy” (1957).
Podstawowe informacje o Joanne Woodward
Joanne Gignilliat Trimmier Woodward urodziła się 27 lutego 1930 roku w Thomasville w stanie Georgia. W styczniu 2026 roku aktorka będzie obchodzić 95. urodziny, co czyni ją najstarszą żyjącą laureatką Oscara dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej. Jej imię, Joanne, zostało nadane przez matkę na cześć słynnej gwiazdy kina, Joan Crawford. Swoje rzemiosło aktorskie doskonaliła w renomowanych nowojorskich placówkach, ucząc się w Actors Studio oraz pod okiem Sanforda Meisnera w Neighborhood Playhouse School of the Theatre. Warto odnotować, że Woodward zdecydowała się na zdobycie wyższego wykształcenia w bardziej dojrzałym wieku – w 1990 roku, mając 60 lat, ukończyła studia licencjackie w Sarah Lawrence College. Ceremonia wręczenia dyplomów była szczególna, ponieważ odbierała go razem ze swoją córką, Clea.
Rodzina i życie prywatne Joanne Woodward
Rodzice i wczesne inspiracje
Joanne Woodward jest córką Elinor (z domu Trimmier) i Wade’a Woodwarda Sr. To właśnie jej matka, Elinor, zaszczepiła w niej zamiłowanie do kina, co stało się kluczowym czynnikiem wpływającym na decyzję Joanne o zostaniu aktorką. Pasja matki do sztuki filmowej stanowiła dla młodej Woodward nieustanną inspirację.
Małżeństwo z Paulem Newmanem
29 stycznia 1958 roku w Las Vegas Joanne Woodward poślubiła aktora Paula Newmana. Ich związek był przykładem trwałości i głębokiego porozumienia w świecie Hollywood, trwając przez 50 lat, aż do śmierci Newmana we wrześniu 2008 roku na raka płuc. Relacja Joanne Woodward i Paula Newmana stała się legendą, symbolizującą silne i stabilne małżeństwo w często burzliwym świecie show-biznesu.
Dzieci Joanne Woodward i Paula Newmana
Owocem małżeństwa Joanne Woodward i Paula Newmana jest trójka córek:
- Elinor Teresa „Nell” (urodzona w 1959 r.)
- Melissa Stewart (urodzona w 1961 r.)
- Claire Olivia „Clea” (urodzona w 1965 r.)
Dzieci odgrywały kluczową rolę w życiu i karierze aktorki, wpływając na jej decyzje zawodowe.
Relacja z Gore’em Vidalem
Przed zawarciem małżeństwa z Paulem Newmanem, Joanne Woodward przez krótki czas mieszkała w Los Angeles z pisarzem Gore’em Vidalem. Choć media spekulowały o ich zaręczynach, aktorka po latach ujawniła, że była jedynie jego „przykrywką” (ang. *beard*), ponieważ Vidal był gejem. Ta relacja stanowiła jeden z mniej znanych, ale intrygujących epizodów z jej wczesnego życia.
Podejście do wierności małżeńskiej
Związek Joanne Woodward i Paula Newmana był powszechnie uważany za wzór w Hollywood. Paul Newman, zapytany o wierność małżeńską, udzielił słynnej odpowiedzi: „Mam w domu stek, więc po co miałbym wychodzić na hamburgera?”. To stwierdzenie doskonale oddaje głębokie przywiązanie i satysfakcję z ich wzajemnej relacji.
Wpływ rodziny na karierę
Joanne Woodward świadomie ograniczyła swoją karierę filmową, aby poświęcić więcej czasu rodzinie i dzieciom. Aktorka przyznała, że początkowo odczuwała pewien żal z tego powodu, zwłaszcza gdy Paul Newman często wyjeżdżał na plany zdjęciowe. Decyzja ta jednak podkreśla priorytet, jakim dla niej była rodzina, nawet kosztem potencjalnych sukcesów zawodowych.
Kariera zawodowa Joanne Woodward
Edukacja aktorska
Podstawy swojego warsztatu aktorskiego Joanne Woodward szlifowała w prestiżowych szkołach aktorskich w Nowym Jorku. Studiowała w Actors Studio, kolebce amerykańskiego aktorstwa metodą, oraz pobierała nauki u Sanforda Meisnera w Neighborhood Playhouse School of the Theatre, gdzie rozwijała swoje umiejętności interpretacji postaci.
Debiut filmowy i kontrakt
Pierwszym filmem fabularnym Joanne Woodward był western „Count Three and Pray” z 1955 roku, w którym wcieliła się w rolę silnej sieroty. Sukces tej kreacji zaowocował podpisaniem długoterminowego kontraktu z wytwórnią 20th Century Fox w styczniu 1956 roku, co otworzyło jej drzwi do dalszej kariery w Hollywood.
Przełomowa rola w „Trzech obliczach Ewy”
Prawdziwy przełom w karierze Joanne Woodward nastąpił w 1957 roku dzięki roli w filmie „Trzy oblicza Ewy”. Aktorka wcieliła się w postać kobiety cierpiącej na dysocjacyjne zaburzenie tożsamości, mistrzowsko kreując trzy odmienne osobowości: uległą gospodynię domową, buntowniczą „złą dziewczynę” oraz zagubioną młodą kobietę. Ta wybitna kreacja przyniosła jej Oscara i Złoty Glob, ugruntowując jej pozycję jako jednej z najzdolniejszych aktorek swojego pokolenia.
Współpraca z mężem Paulem Newmanem
Joanne Woodward i Paul Newman stworzyli jeden z najbardziej ikonicznych duetów ekranowych w historii kina. Ich wspólne występy w takich produkcjach jak „Długie, gorące lato” (1958), „Z tarasu” (1960), „Paryski blues” (1961) czy „Mr. & Mrs. Bridge” (1990) zachwycały widzów i krytyków. Ich ekranowa chemia była odzwierciedleniem głębokiej więzi, jaka łączyła ich w życiu prywatnym.
Kariera reżyserska i producencka
W późniejszych latach swojej kariery Joanne Woodward rozszerzyła swoją działalność o reżyserię i produkcję. Reżyserowała między innymi odcinek serialu „Family” w 1979 roku, a także sztuki teatralne na scenach off-broadwayowskich. W latach 2001–2005 pełniła funkcję dyrektora artystycznego Westport Country Playhouse, aktywnie przyczyniając się do rozwoju życia teatralnego.
Narracja i dubbing
W 1993 roku Joanne Woodward użyczyła swojego charakterystycznego głosu jako narratorka w docenionym przez krytyków filmie Martina Scorsese „Wiek niewinności”. Jej głos dodał głębi i nastroju tej historycznej produkcji.
Współpraca z córkami
Joanne Woodward miała okazję wystąpić na ekranie ze swoimi córkami, co stanowiło szczególne doświadczenie. Zagrała u boku Nell w filmie „Wpływ promieni gamma na zachowanie marigoldów” (1972), a także z Melissą w filmie telewizyjnym „See How She Runs” (1978). Te wspólne projekty podkreślają silne więzi rodzinne.
Ostatnie występy
Ostatnim wspólnym projektem Joanne Woodward i Paula Newmana był miniserial „Empire Falls” z 2005 roku. W 2022 roku życie i kariera tej niezwykłej pary stały się tematem sześcioodcinkowego dokumentu Ethana Hawke’a „The Last Movie Stars”, który przybliżył widzom ich niezwykłą historię.
Nagrody i osiągnięcia Joanne Woodward
Historyczny Oscar dla najlepszej aktorki
W 1958 roku Joanne Woodward zdobyła Nagrodę Akademii dla najlepszej aktorki za rolę w filmie „Trzy oblicza Ewy”. **Oscar dla najlepszej aktorki** był ukoronowaniem jej wybitnej kreacji. Ceremonia wręczenia statuetki była wyjątkowa, ponieważ aktorka odebrała ją w sukni, którą uszyła własnoręcznie. Ten fakt czyni ją jedyną laureatką w tej kategorii, która samodzielnie stworzyła kreację na tę prestiżową uroczystość.
Sukcesy na festiwalu w Cannes
W 1972 roku Joanne Woodward została uhonorowana nagrodą dla najlepszej aktorki na Festiwalu Filmowym w Cannes za swoją poruszającą rolę w filmie „Wpływ promieni gamma na zachowanie marigoldów”. To międzynarodowe wyróżnienie potwierdziło jej talent i wszechstronność aktorską.
Dorobek nagród Emmy
Joanne Woodward jest również wielokrotną laureatką nagród Emmy. Zdobyła je za wybitne role aktorskie w produkcjach telewizyjnych „See How She Runs” (1978) i „Do You Remember Love?” (1985). Dodatkowo, w 1990 roku otrzymała Emmy jako producentka dokumentu poświęconego Group Theater, co świadczy o jej wszechstronności artystycznej i zaangażowaniu w dziedzinę sztuki.
Nominacje do Oscara
Łącznie Joanne Woodward była czterokrotnie nominowana do Nagrody Akademii w kategorii najlepsza aktorka pierwszoplanowa. Nominacje te otrzymała za swoje niezapomniane kreacje w filmach:
- „Trzy oblicza Ewy”
- „Rachelo, Rachelo”
- „Letnie życzenia, zimowe sny”
- „Mr. & Mrs. Bridge”
Filantropia i osobowość Joanne Woodward
Mentorka dla młodych talentów
Joanne Woodward wraz z mężem Paulem Newmanem aktywnie wspierali młode talenty aktorskie. Pełnili rolę mentorską dla aktorki Allison Janney, którą poznali, gdy była ona studentką pierwszego roku w Kenyon College. Obsadzili ją w sztuce reżyserowanej przez Newmana, przyczyniając się do rozwoju jej kariery.
Poglądy polityczne
Joanne Woodward była gorącą zwolenniczką Partii Demokratycznej. Aktywnie angażowała się w działalność polityczną, wspierając między innymi kampanię prezydencką senatora Eugene’a McCarthy’ego w 1968 roku.
Sport i hobby Joanne Woodward
Pasja do baletu
W wieku trzydziestu kilku lat Joanne Woodward rozpoczęła treningi baletowe, aby utrzymać dobrą kondycję fizyczną. Jej zaangażowanie i talent były tak duże, że osiągnęła poziom pozwalający jej na taniec na puentach (en pointe), co świadczy o jej determinacji i wszechstronności.
Ciekawostki z życia Joanne Woodward
Spotkanie z Laurence’em Olivierem
Jako dziewięciolatka, podczas premiery „Przeminęło z wiatrem” w Atlancie, mała Joanne Woodward przedarła się przez tłum, aby osobiście spotkać Laurence’a Oliviera. Usiadła mu na kolanach, a wiele lat później, w 1977 roku, gdy pracowali razem nad filmem „Wróć, mała Shebo”, Olivier przyznał, że pamięta to niezwykłe spotkanie z dzieciństwa.
Przygotowania do roli
Przygotowując się do tytułowej roli w filmie „The Stripper” z 1963 roku, Joanne Woodward pobierała lekcje techniki scenicznej od legendarnej artystki burleski, Gypsy Rose Lee. To przygotowanie pozwoliło jej w pełni wcielić się w postać i oddać jej unikalny charakter.
Presja Nowego Jorku
W 1974 roku Joanne Woodward wycofała się z prób do sztuki „Taniec śmierci” w Lincoln Center. Aktorka przyznała, że nie radziła sobie dobrze z presją wywieraną przez nowojorskich krytyków, co wpłynęło na jej decyzję o rezygnacji z udziału w produkcji.
Chronologia kluczowych momentów w życiu Joanne Woodward
| Rok | Wydarzenie |
|---|---|
| 1930 | Narodziny Joanne Gignilliat Trimmier Woodward w Thomasville w stanie Georgia. |
| 1955 | Debiut filmowy w westernie „Count Three and Pray”. |
| 1956 | Podpisanie długoterminowego kontraktu z wytwórnią 20th Century Fox. |
| 1957 | Przełomowa rola w filmie „Trzy oblicza Ewy”, nagrodzona Oscarem i Złotym Globem. |
| 1958 | Ślub z Paulem Newmanem w Las Vegas. |
| 1959 | Narodziny pierwszej córki, Elinor Teresa „Nell”. |
| 1960 | Występ w filmie „Z tarasu”. |
| 1961 | Narodziny córki Melissy Stewart. |
| 1965 | Narodziny córki Claire Olivię „Clea”. |
| 1972 | Nagroda dla najlepszej aktorki na Festiwalu Filmowym w Cannes za rolę w filmie „Wpływ promieni gamma na zachowanie marigoldów”. |
| 1974 | Wycofanie się z prób do sztuki „Taniec śmierci” w Lincoln Center. |
| 1978 | Nagroda Emmy za rolę w „See How She Runs”. |
| 1979 | Reżyseria odcinka serialu „Family”. |
| 1985 | Nagroda Emmy za rolę w „Do You Remember Love?”. |
| 1990 | Ukończenie studiów licencjackich w Sarah Lawrence College. |
| 1990 | Nominacja do Oscara za film „Mr. & Mrs. Bridge”. |
| 1993 | Narracja w filmie Martina Scorsese „Wiek niewinności”. |
| 2001–2005 | Pełnienie funkcji dyrektora artystycznego Westport Country Playhouse. |
| 2005 | Ostatni wspólny występ z Paulem Newmanem w miniserialu „Empire Falls”. |
| 2008 | Śmierć Paula Newmana. |
| 2022 | Bohaterka dokumentu Ethana Hawke’a „The Last Movie Stars”. |
| Styczeń 2026 | Obchodzenie 95. urodzin. |
Nagrody i nominacje Joanne Woodward
| Nagroda | Kategoria | Film/Produkcja | Rok | Wynik |
|---|---|---|---|---|
| Oscar | Najlepsza aktorka pierwszoplanowa | Trzy oblicza Ewy | 1958 | Wygrana |
| Oscar | Najlepsza aktorka pierwszoplanowa | Rachelo, Rachelo | Nominacja | |
| Oscar | Najlepsza aktorka pierwszoplanowa | Letnie życzenia, zimowe sny | Nominacja | |
| Oscar | Najlepsza aktorka pierwszoplanowa | Mr. & Mrs. Bridge | 1991 | Nominacja |
| Złoty Glob | Najlepsza aktorka w filmie dramatycznym | Trzy oblicza Ewy | 1958 | Wygrana |
| Festiwal Filmowy w Cannes | Najlepsza aktorka | Wpływ promieni gamma na zachowanie marigoldów | 1972 | Wygrana |
| Nagroda Emmy | Najlepsza aktorka w serialu dramatycznym | See How She Runs | 1978 | Wygrana |
| Nagroda Emmy | Najlepsza aktorka w serialu dramatycznym | Do You Remember Love? | 1985 | Wygrana |
| Nagroda Emmy | Najlepszy producent – dokument | Film o Group Theater | 1990 | Wygrana |
Joanne Woodward, dzięki swojemu niezwykłemu talentowi, wszechstronności i silnemu charakterowi, na stałe wpisała się w historię kina. Jej kariera, naznaczona przełomowymi rolami i licznymi nagrodami, stanowi inspirację dla kolejnych pokoleń artystów. Równie ważny jest przykład jej życia prywatnego, gdzie pasja do aktorstwa harmonijnie współistniała z głębokim oddaniem rodzinie, czego dowodem jest trwający pół wieku związek z Paulem Newmanem. Jej dziedzictwo to nie tylko wybitne kreacje, ale także świadectwo siły, determinacji i piękna ludzkiej egzystencji.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Z czego najbardziej znana jest Joanne Woodward?
Joanne Woodward jest najbardziej znana ze swojej wszechstronnej kariery aktorskiej, szczególnie dzięki rolom w filmach takich jak „The Three Faces of Eve” (za którą zdobyła Oscara) i „Rachel, Rachel”. Jej umiejętność wcielania się w złożone postacie i głęboka ekspresja emocjonalna przyniosły jej uznanie krytyków i publiczności.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Joanne_Woodward
